W poniedziałek, 28 września, Komisja Zdrowia Publicznego Parlamentu Europejskiego (SANT) przyjęła rezolucję podsumowującą realizację unijnego planu walki z rakiem. Dokument poparło 27 europosłów, 8 głosowało przeciw, a 5 wstrzymało się od głosu. Komisja chce, by w kolejnym wieloletnim budżecie UE na zdrowie zarezerwowano co najmniej 10,05 mld euro. Z tej kwoty 2,5 mld euro ma zostać przeznaczone na działania dotyczące nowotworów.

Nowe zasady dla tytoniu, nikotyny i alkoholu

Europosłowie apelują o pilną zmianę przepisów tytoniowych i objęcie nimi e-papierosów, podgrzewaczy tytoniu oraz saszetek nikotynowych. Chcą ujednolicenia opakowań, ograniczenia smaków atrakcyjnych dla młodych odbiorców i obowiązkowego zgłaszania składników produktów.

Proponują również zakaz sprzedaży produktów nikotynowych niepełnoletnim przez Internet oraz podwyższenie minimalnych stawek akcyzy na wszystkie wyroby tytoniowe i nikotynowe.

Zmiany miałyby objąć także alkohol. Na wszystkich napojach alkoholowych powinny znaleźć się obowiązkowe, wyraźnie widoczne informacje zdrowotne. Komisja postuluje kampanie informacyjne, ograniczenie ekspozycji na marketing alkoholu oraz strategię, której celem byłaby całkowita abstynencja niepełnoletnich.

W profilaktyce europosłowie uwzględniają też sposób odżywiania. Chcą obowiązkowych oznaczeń wartości odżywczej na przedniej stronie opakowań żywności. System miałby być jednakowy w całej Unii i oparty na dowodach naukowych.

Równy dostęp do badań i terapii

Miejsce zamieszkania nadal wpływa na dostęp do badań przesiewowych, diagnostyki i leczenia - komisja zwraca uwagę na różnice zarówno między państwami, jak i regionami UE. Wśród priorytetów badań przesiewowych wskazano raka piersi, szyjki macicy i prostaty.

Europosłowie domagają się sprawnego zapraszania pacjentów na badania, ponownych wezwań oraz szybkiego przeprowadzania dalszej diagnostyki po dodatnim wyniku. Popierają też wykorzystanie sztucznej inteligencji w krajowych programach badań przesiewowych, jeśli działanie takich systemów zostało zweryfikowane klinicznie.

Kolejny cel dotyczy leczenia: do 2030 r. dostęp do krajowych ośrodków kompleksowej opieki onkologicznej powinno mieć 90 proc. pacjentów. Komisja wskazuje również, że dobrowolne wspólne zakupy państw UE mogłyby zwiększyć dostępność leków przeciwnowotworowych.

Pomoc nie kończy się wraz z terapią

Rezolucja przewiduje wsparcie w powrocie do pracy, rehabilitację oraz pomoc psychospołeczną. Posłowie apelują także o pełne stosowanie zasad prawa do bycia zapomnianym wobec osób, które przebyły nowotwór.

Dzieci chorujące na raka powinny mieć większe możliwości korzystania z leczenia za granicą, innowacyjnych terapii i badań klinicznych. Komisja chce ponadto, by przedstawiciele pacjentów regularnie uczestniczyli w opracowywaniu i realizacji unijnej polityki dotyczącej nowotworów.

Dane wskazują, że nowotwory są drugą najczęstszą przyczyną śmierci w UE. Szacuje się, że w ciągu życia choroba zostanie rozpoznana u ok. co drugiego jej mieszkańca. Sprawozdawca Vlad Voiculescu przypomniał, że rak powoduje co roku śmierć 1,3 mln Europejczyków.

Czytaj także:

Projekt Narodowego Programu Zdrowia na lata 2027-2036. Jakie cele?

Rak płuca: sukcesy, które stawiają system przed nowymi wyzwaniami