Aleksandra Kurowska: Czy często zdarza się, że trafiają pacjenci, którzy niewłaściwie korzystali z soczewek?

Prof. Ewa Mrukwa-Kominek, Katedra Okulistyki Wydziału Lekarskiego w Katowicach, Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach: Soczewki kontaktowe są dobrodziejstwem dla osób z wadami refrakcji, szczególnie z tymi wysokimi. Ci, którzy stosują soczewki, wiedzą, że to jest dla nich korzystne. Natomiast zawsze powinni pamiętać o odpowiedniej higienie tych soczewek kontaktowych.

Chodzi nie tylko o higienę związaną z codziennym noszeniem, ale również higienę związaną z korzystaniem z wody: basenów czy zbiorników wody stojącej, słodkowodnej. Nawet w wodzie morskiej stwierdzono takie drobnoustroje, które nazywają się Acanthamoeba. Te pierwotniaki są bardzo nieprzyjaźnie nastawione do naszej rogówki.

Jeżeli mają wrota zakażenia, takie mikro-urazy, mikro-otarcia nabłonka rogówki, ameby wnikają do rogówki i powodują szereg procesów metaboliczno-chemicznych związanych z wydzielaniem enzymów proteolitycznych. Powodują one malację, czyli jakby "zjadają" rogówkę, wywołując przewlekły stan zapalny. Najpierw ostre zapalenie, potem przewlekły stan zapalny.

Dalsza część tekstu pod materiałem wideo.

Powoduje to, że pacjent ma bliznę, pacjent słabo widzi, a czasami nawet traci oko, jeżeli tego procesu nie uda się opanować i ograniczyć. Niestety, do tej pory nie było leku, który był dedykowany do tego zapalenia pierwotniakowego. Natomiast już od ubiegłego roku mamy zarejestrowany w Unii Europejskiej lek, który jest dostępny w wielu krajach.

Powoduje to, że pacjent ma bliznę, pacjent słabo widzi, a czasami nawet traci oko, jeżeli tego procesu nie uda się opanować i ograniczyć. Niestety, do tej pory nie było leku, który był dedykowany do tego zapalenia pierwotniakowego. Natomiast już od ubiegłego roku mamy zarejestrowany w Unii Europejskiej lek, który jest dostępny w wielu krajach.

Jest również dostępny w Polsce, ale jeszcze nie dla wszystkich pacjentów, ponieważ jest to ratunkowy dostęp do terapii lekowych. Mamy nadzieję, że nasi płatnicy się przychylą do stworzenia programu lekowego dla tych właśnie pacjentów, ponieważ mówimy o schorzeniu, które prowadzi pacjenta do ślepoty.

A są jakiekolwiek alternatywne formy leczenia?

Do tego schorzenia zarejestrowany jest tylko jeden lek. Nie ma innych. Istnieją wprawdzie wyroby medyczne stosowane off-label, czyli poza wskazaniami rejestracyjnymi, wykorzystywane w wielu krajach, jednak ich efekty są znacznie gorsze niż w przypadku zastosowania leku, który uzyskał rejestrację. Braliśmy udział w badaniu klinicznym prowadzonym w naszym ośrodku, jednym z sześciu w Europie. Tylko sześć ośrodków na kontynencie realizowało to badanie, a zastosowanie tego leku przyniosło bardzo dobre efekty.

Tak jak przed wprowadzeniem leku szacunkowo ok. 40-60 proc. pacjentów traciło oczy, nawet 80 proc. miało ubytek ostrości wzroku, tak po terapii 86 proc. pacjentów zostało całkowicie wyleczonych bez nawrotu. Bo jeszcze jest jeden problem przy zapaleniach rogówki - nawrotowość. Nie wszystkie przyczyny możemy eliminować do końca. Czasami bywają nawroty, które są dużo gorsze i dużo trudniejsze do leczenia, a w przypadku stosowania zgodnie ze wskazaniami zarejestrowanego leku tych nawrotów nie było.