Autor : Aleksandra Kurowska
2026-03-03 10:26
Nie 8-9 mld zł, jak niektórzy szacowali, ale znacznie mniej. Nawet mniej niż podawał wstępnie w lutym wiceszef NFZ Jakub Szulc. Fundusz podsumował 2025 r. w zakresie tzw. nadwykonań i niewykonań i już wiadomo, ile pieniędzy trzeba, by wyzerować zeszły rok w płatnościach placówkom medycznym. Zapłata ma być jeszcze w marcu. Dziś pod MZ protest organizują przedstawiciele szpitali, którzy na te pieniądze czekają, ale też mają obawy, że nie wystar czy im pieniędzy w tym roku. Część organizacji medyków przyłącza się, a część, np. związki zawodowe pielęgniarek oraz ratowników, rekomendowała członkom, by nie brać w tym wydarzeniu udziału.
Narodowy Fundusz Zdrowia zamknął rok finansowy. Wiadomo już ile pieniędzy trzeba jeszcze oddać placówkom za 2025 r.
W pierwszej kolejności rozliczy nadwykonania nielimitowane. Środki na ten cel trafią do placówek medycznych, głównie szpitali, jeszcze w marcu 2026 r. Tu zapłata będzie w 100 proc.
Wyliczono też zaległości za programy lekowe - tu też szpitale dostaną 100 proc.
pozostałe nadwykonania, czyli świadczenia ponad wartość umów, ale nie zakwalifikowane jako nielimitowe, mogą nie być w pełni zapłacone, o czym mówiła ostatnio wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka. Tak było też w przeszłości.
Rozliczenie poprzednich 12 miesięcy zawsze odbywa się w II połowie lutego kolejnego roku. W ostatnich dniach dopytywaliśmy regularnie o te dane. Do 20 lutego oddziały wojewódzkie NFZ mogły rozliczać świadczenia udzielone pacjentom do końca poprzedniego roku.
- Do ostatniego dnia nasze oddziały intensywnie pracowały nad zamknięciem 2025 r., bo zgodnie z prawem mogły rozliczać świadczenia jeszcze ze środków za ubiegły rok - wyjaśnia Paweł Florek, dyrektor Biura Komunikacji Społecznej i Promocji w Centrali NFZ.
Po 20 lutego 2026 r. środki na nadwykonania nielimitowane, wykonane ponad plan na 2025 r., Fundusz musi przeznaczyć już z kolejnego budżetu. Jednak jak przypomina NFZ, dodatkowe wsparcie w tym zakresie zaoferowała minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda. Chodzi o ok. 4 mld zł. Pisaliśmy o tym 20 lutego - tekst tutaj: Grenda o 4 mld zł na nadwykonania i przekształceniach szpitali
- Dzięki tym środkom sfinansujemy nadwykonania w świadczeniach nielimitowanych w całości, do czego jesteśmy zobowiązani. Ponadto zawsze priorytetowo traktujemy leki w programach lekowych i w chemioterapii, dlatego także nadwykonania w tym obszarze zapłacimy w 100 proc., mimo że formalnie są to świadczenia limitowane - wskazuje Filip Nowak, prezes NFZ.
Po podsumowaniu 2025 r. kwota nadwykonań to:
nadwykonania w świadczeniach nielimitowanych (np. udary, zawały, porody, diagnostyka obrazowa, wizyty u lekarzy specjalistów): 1,62 mld zł;
nadwykonania limitowane za leki w programach lekowych i w chemioterapii: 1,09 mld zł;
pozostałe nadwykonania w świadczeniach limitowanych: 2,61 mld zł (z uwzględnieniem korekty, tzw. degresji).
Według prawa nie są one zobowiązaniem NFZ, czyli de facto Fundusz nie musi za nie płacić. Jednak, jeśli w planie finansowym, a ściślej w budżetach konkretnych oddziałów wojewódzkich NFZ, zostają wolne środki, wtedy także za te nadwykonania NFZ może zapłacić, choć nie w pełnej wysokości.
- To naturalne, że koszty stałe działalności placówek medycznych są finansowane w ramach umów zawartych z NFZ. W ramach podpisanych umów rozliczamy się na bieżąco. W przypadku ewentualnych wypłat za nadwykonania w świadczeniach limitowanych mówimy o kosztach zmiennych, dlatego tu co do zasady stosujemy niższą stawkę. A wszystko i tak zależy od zdolności finansowych poszczególnych oddziałów wojewódzkich NFZ - podkreśla Jakub Szulc, wiceprezes Narodowego Funduszu Zdrowia.
Ze względu na mechanizm podziału środków z budżetu NFZ na województwa (zapisany w ustawie) są regiony, których możliwości budżetowe są większe. Jednak dla większości ten mechanizm jest mniej korzystny, dlatego muszą oglądać każdą złotówkę po kilka razy, co nie pozostanie bez wpływu na płatności za nadwykonania limitowane. Każdy z regionów decyduje bowiem samodzielnie, bazując na swoim budżecie, w jakiej skali opłaci nadwykonania limitowane.
Ostatecznie plan finansowy NFZ na 2025 r. przekroczył 220 mld zł, z czego budżet państwa pokrył blisko 33 mld zł. Dotacja z budżetu państwa była rekordowa, podobnie jak finalny ubiegłoroczny plan finansowy Funduszu. Niestety, składka zdrowotna pobierana od ubezpieczonych już nie wystarcza, aby sfinansować wszystkie zadania, za które odpowiada Narodowy Fundusz Zdrowia.
Czytaj także:
Redaktor naczelna, od ponad 20 lat pracuje w mediach. Była redaktor naczelna Polityki Zdrowotnej, redaktor m.in. w Rzeczpospolitej, Dzienniku Gazecie Prawnej. Laureatka branżowych nagród dla dziennikarzy i mediów medycznych, a także Polskiej Izby Ubezpieczeń oraz Związku Przedsiębiorców i Pracodawców. Kontakt: aleksandra.kurowska@cowzdrowiu.pl
Partnerzy serwisu