To właśnie na nim opiera się prawie cały (bo z małymi wyjątkami) system refundacji leków w Polsce. Ten dodatkowy koszt uzyskania jednostki QALY, jako miary korzyści zdrowotnych, wynikający z zastosowania innowacyjnych leków, odnosi się do progu opłacalności, który jest ustalony w ustawie o refundacji.

-Rozwój medycyny i związany z tym rozwój wydatków na leczenie narodził potrzebę odpowiedzi na pytanie, czy zastosowane formy terapii i przeznaczone na to środki korelują z efektami, zadowoleniem pacjenta i poziomem jakości jego życia. Konieczne w tym celu okazało się opracowanie narzędzi, umożliwiających nie tylko pomiar jakości życia, ale także porównywanie różnych procedur medycznych - opisywała ten miernik w jednym ze swoich opracowań AOTMiT.

Czy QALY zawsze decyduje?

Część leków wydłuża życie pacjentów średnio o miesiące, ale są i takie, które pozwalają pacjentowi żyć tyle, co zdrowi rówieśnicy. Tak jest w przypadku chorób rzadkich, takich SMA, hemofilia czy niektóre nowotwory krwi. Dlatego koszt QALY nie był determinantem przy podejmowaniu pozytywnych decyzji refundacyjnych dotyczących części leków dla pacjentów z tymi chorobami.

Jak oblicza się QALY?

Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji opublikowała dziś nową wysokość progu kosztu uzyskania dodatkowego roku życia skorygowanego o jakość, a w przypadku braku możliwości wyznaczenia tego kosztu - kosztu uzyskania dodatkowego roku życia.

QALY wyznacza się na podstawie Produktu Krajowego Brutto na jednego mieszkańca publikowanego przez GUS. By wyznaczyć "cenę" za dodatkowy rok życia, bierze się trzykrotność PKB na mieszkańca. Wartość produktu krajowego brutto na jednego mieszkańca w latach 2021-2023 w Polsce określona została na kwotę 81 607 zł, wysokość progu kosztu uzyskania dodatkowego roku życia skorygowanego o jakość wynosi 244 821 zł (3 x  81 607 zł), do czasu ogłoszenia kolejnego obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego

Kiedy stosuje się tę stawkę?

Wymienioną kwotę wykorzystuje się w analizach ekonomicznych jako punkt odniesienia dla oszacowania kosztu uzyskania dodatkowego roku życia skorygowanego o jakość, wynikającego z zastąpienia technologii opcjonalnych, w tym refundowanych technologii opcjonalnych. Czyli, występując o refundację, wskazuje się m.in. jak lek działa w porównaniu do innych, ile jest droższy i ile to jego lepsze działania kosztuje.

Jak podaje Agencja:

Tym samym kwota 244 821  zł powinna być stosowana w analizach ekonomicznych jako punkt odniesienia dla oszacowania kosztu uzyskania dodatkowego roku życia skorygowanego o jakość, wynikającego z zastąpienia technologii opcjonalnych, w tym refundowanych technologii opcjonalnych, wnioskowaną technologią zgodnie z § 5 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 24 października 2023 r. w sprawie minimalnych wymagań, jakie muszą spełniać analizy uwzględnione we wnioskach o objęcie refundacją i ustalenie ceny zbytu netto, o objęcie refundacją i ustalenie ceny zbytu netto technologii lekowej o wysokiej wartości klinicznej oraz o podwyższenie ceny zbytu  netto leku, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobu medycznego, które nie mają odpowiednika refundowanego w danym wskazaniu  (Dz. U. z 2023 r., poz. 2345).