Osoby śledzące od lat sytuację w ochronie zdrowia często mówią, że NFZ nie miał nigdy tyle do powiedzenia co teraz. I można to różnie interpretować - jako siłę Funduszu lub słabość MZ, albo też jako wystawianie NFZ jako chłopca do bicia, gdy trzeba podjąć ryzykowne wizerunkowo decyzje lub je wysondować. Czasem wysondować dość po omacku, w nadziei, że np. same zapowiedzi zmobilizują resort finansów i premiera do jakichś działań. Po dzisiejszym komunikacie ministerstwa można jeszcze bardziej się pogubić w tym, kto ma jakie kompetencje i ster w ręce.

Ministerstwo Zdrowia poinformowało, że podjęło decyzję o poszerzeniu katalogu wskazań, dla których przy rozliczaniu nie będzie stosowany mechanizm degresji.

-Chodzi o pacjentów z rozpoznaniem nowotworu - zarówno w trakcie leczenia, jak i po jego zakończeniu, w okresie obserwacji onkologicznej. Zmiany systemowe obejmują nie tylko badania TK i MRI, ale również gastroskopię oraz kolonoskopię. Oznacza to zapewnienie pełnego finansowania badań (TK, MRI, gastroskopia, kolonoskopia) wykonanych na rzecz osób, które nie są już objęte kartą DiLO, jednak nadal pozostają w procesie leczenia lub wymagają regularnej kontroli stanu zdrowia. Jest to m.in. grupa pacjentów poddawanych chemioterapii, radioterapii, leczeniu systemowemu oraz osób pozostających w długoterminowym nadzorze po zakończeniu terapii onkologicznej - poinformował resort zdrowia.

- Jest to rozwiązanie, które znacząco ułatwi dostępność do kluczowej diagnostyki pacjentom bliżej miejsca zamieszkania. Ma to szczególne znaczenie w monitorowaniu skuteczności leczenia, wczesnym wykrywaniu nawrotów choroby oraz kontroli ewentualnych działań niepożądanych terapii. Ponieważ obserwacja po leczeniu jest integralną częścią opieki onkologicznej, zapewnienie dostępu do badań na tym etapie ma fundamentalne znaczenie dla bezpieczeństwa chorych – podkreśla prof. Edyta Szurowska, członkini Zespołu do spraw wypracowania rekomendacji związanych z poprawą jakości i dostępności badań w diagnostyce obrazowej, powołanego przez Ministerstwo Zdrowia, konsultant krajowa w dziedzinie radiologii i diagnostyki obrazowej.

Ministerstwo tłumaczy też, że decyzja jest efektem monitorowania dostępności świadczeń i czasu oczekiwania na badania. Obiecywano, że wprowadzone przez NFZ zmiany mają nie zaszkodzić pacjentom. Jak jest faktycznie - tu byłoby ciekawe zapoznanie się z tymi analizami. Zmian pacjenci się bali, ale nie mniej bały się firmy, które w dużej mierze przejęły te obszary diagnostyki. Z ciekawością śledziłam różne PR-owe zagrania, które z pobudek politycznych podchwytywali też politycy, nawet ci, którym prywatyzacja ochrony zdrowia teoretycznie spędza sen z powiek. Kampania wokół możliwości wzięcia badania na raty była tylko jednym z elementów tej walki z płatnikiem.

Zespół na którego prace powołuje się MZ wskazuje na konieczność stworzenia możliwości obserwacji ścieżek leczenia pacjentów onkologicznych oraz zapewnienia ciągłości i pełnego finansowania diagnostyki związanej z monitorowaniem pacjentów onkologicznych w trakcie leczenia onkologicznego (pacjenci z założoną kartą DILO) i w oznaczonym okresie po jego ukończeniu (tzw. follow up), co pozwoli na:

• monitorowanie czasu diagnostyki wstępnej i pogłębionej, 

• wyłączenie badań obrazowych i endoskopowych ww. pacjentów z mechanizmów degresyjnych w przypadku obecnych regulacji dot. ASDK.

Do czasu wypracowania docelowych rozwiązań i ich wdrożenia z zastosowaniem karty e-Dilo (po planowanej nowelizacji Ustawy o KSO) oraz odpowiednio dostosowanego e-Skierowania, Zespół rekomenduje przyjęcie rozwiązania zaproponowanego przez Narodowy Fundusz Zdrowia przedstawia propozycję zmiany zarządzenia Prezesa NFZ w taki sposób, aby:

1. podmiot wystawiający skierowanie na badanie związane z monitorowaniem postępów leczenia lub follow up zamieszczał w e-skierowaniu jednoznaczną informację na ten temat (Pole uwagi/jednoznaczny kod ICD-10),

2. na podstawie m.in informacji z e-skierowania, o których mowa w pkt 1 lub karty DILO w przypadku monitorowania leczenia, podmiot realizujący badanie sprawozda do systemu NFZ rozliczane świadczenie opatrzone odpowiednim znacznikiem.

-Świadczenia wykonane i wykazane do rozliczenia w sposób opisany powyżej z zakresu ASDK zostaną wyłączenie ze stosowania współczynników (0,5; 0,6) wprowadzonych zarządzeniem Prezesa NFZ nr  34/2026/DSOZ z 31 marca 2026 r. z zastrzeżeniem stosowania odrębnych i właściwych zasad dla pakietów diagnostycznych w ramach karty DILO, w programach lekowych oraz monitorowania leczenia w trakcie radioterapii - poinformowało MZ. -To kolejny ważny krok na rzecz lepszego funkcjonowania diagnostyki obrazowej w Polsce i wzmacniania kompleksowej opieki nad pacjentami onkologicznymi - dodaje w informacji opublikowanej na stronie resortu.