Nowelizacja dostosowuje przepisy do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625, które kompleksowo reguluje kontrole urzędowe w zakresie prawa żywnościowego i paszowego. Ustawa wdraża też nowe wymogi wynikające z dyrektywy (UE) 2024/2839, dotyczące m.in. kontroli środków spożywczych poddanych promieniowaniu jonizującemu.

Zmiany mają zapewnić większą spójność polskiego systemu nadzoru nad żywnością z unijnymi wytycznymi i uprościć raportowanie danych do Komisji Europejskiej np. poprzez zniesienie odrębnego obowiązku raportowania wyników kontroli w zakresie napromieniania żywności.

Suplementy diety pod specjalnym nadzorem

Szczególny nacisk w projekcie położono na suplementy diety. Od 2007 r. do rejestru GIS wpisano ok. 29 tys. takich produktów, a tylko w latach 2017–2020 wpłynęło ponad 62 tys. powiadomień o ich wprowadzeniu do obrotu. W odpowiedzi na lawinowy wzrost liczby zgłoszeń rząd planuje uproszczenie procedury powiadamiania o wprowadzeniu nowych suplementów na rynek.

Projekt zakłada m.in.:

• likwidację obowiązku składania powiadomień w formie pisemnej z podpisem odręcznym - wystarczy dokument elektroniczny przez e-Sanepid,

• prowadzenie rejestru powiadomień wyłącznie w ramach systemu SEPIS,

• zniesienie obowiązku powiadamiania o produktach obligatoryjnie wzbogacanych (np. witaminami, zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia),

• wyłączenie procedury powiadamiania spod Kodeksu postępowania administracyjnego.

Platforma e-Sanepid i SEPIS jako centralne narzędzia

Nowelizacja przewiduje dalszą cyfryzację procedur w PIS. Platforma e-Sanepid i system SEPIS mają objąć nie tylko zgłoszenia suplementów, ale również proces rejestracji i zatwierdzania zakładów produkujących i obracających żywnością pochodzenia niezwierzęcego. Rejestr podmiotów nadzorowanych przez PIS ma być prowadzony wyłącznie w formie elektronicznej, a jego współadministratorami będą GIS, wojewódzcy, powiatowi i graniczni inspektorzy sanitarni.

-To kolejny krok w stronę pełnej cyfryzacji działań Państwowej Inspekcji Sanitarnej, która dobrze sprawdziła się w czasie pandemii COVID-19 – czytamy w uzasadnieniu do projektu.

Koniec Rady, wyższe kary

W ramach nowelizacji zniesiona zostanie Rada do Spraw Monitoringu Żywności i Żywienia - jej zadania i tak od lat realizowane są przez instytuty naukowo-badawcze i inne podmioty w ramach współpracy z GIS. Projekt zakłada także istotne zaostrzenie przepisów karnych.

Najważniejsze zmiany to:

• możliwość nakładania kar pieniężnych za nieprawidłowe znakowanie, prezentację i reklamę produktów,

• sankcje za prowadzenie działalności niezgodnej z zakresem rejestracji,

• zwiększenie maksymalnej wysokości kar z obecnych 30-krotności do 100-krotności przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej.

Nowe przepisy przewidują również okres przejściowy, który pozwoli przedsiębiorcom dostosować się do nowych wymogów.

Czytaj także:

Suplementy, zioła i reklama? Jest stanowisko TSUE