Czym jest otyłość 2 stopnia?

Według WHO, ok. 16 proc. dorosłych na świecie choruje obecnie na otyłość. [1] W Polsce problem jest również poważny - otyłość występuje u co czwartego dorosłego (ok. 9 mln osób). Prognozy również nie napawają optymizmem: do 2035 r. nawet 24 proc. populacji światowej oraz 35-40 proc. Polaków może chorować na otyłość. [2]

Zgodnie z klasyfikacją Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), stopnie zaawansowania tej choroby różnicujemy na podstawie wskaźnika masy ciała BMI (ang. Body Mass Index). Otyłość II stopnia, nazywana również otyłością kliniczną lub zaawansowaną, to stan, w którym wskaźnik ten mieści się w przedziale 35,0-39,9 kg/m².

Otyłość to stan, w którym tkanka tłuszczowa przestaje być jedynie biernym magazynem energii, a staje się aktywnym metabolicznie "organem", który wydziela szereg cytokin prozapalnych, wpływając destrukcyjnie na niemal każdy układ w organizmie.

Główne zagrożenia zdrowotne - mechanizm naczyń połączonych

Otyłość zwiększa ryzyko powikłań zdrowotnych, wśród których można wymienić:

• zaburzenia metaboliczne - nadmiar tłuszczu gromadzi się w tkance tłuszczowej, zwłaszcza tej wokół narządów wewnętrznych (wisceralnej), oraz w samych narządach. Może to prowadzić do wystąpienia cukrzycy typu 2, a także stłuszczeniowej choroby wątroby związanej z dysfunkcją metaboliczną (MASLD), która nieleczona może skutkować zwłóknienieniem i marskością tego narządu,

• choroby sercowo-naczyniowe - serce pacjenta z BMI powyżej 35 kg/m² musi każdego dnia wykonywać gigantyczną pracę, by przepompować krew przez zwiększoną objętość tkanek. Prowadzi to początkowo do przerostu mięśnia sercowego, a później jego niewydolności,

• zaburzenia lipidowe - u osób z otyłością II stopnia często dochodzi do rozwoju tzw. dyslipidemii aterogennej: wzrasta stężenie triglicerydów, obniża się poziom cholesterolu HDL, a profil cholesterolu LDL staje się bardziej sprzyjający rozwojowi miażdzycy. W praktyce oznacza to szybsze odkładanie się blaszki miażdżycowej w ścianach tętnic, co - w połączeniu z nadciśnieniem i insulinoopornością - dodatkowo zwiększa ryzyko zawału serca oraz udaru mózgu,

• obturacyjny bezdech senny (OBS) - to jedno z najgroźniejszych, a wciąż rzadko diagnozowanych powikłań. Ucisk tkanki tłuszczowej na drogi oddechowe podczas snu powoduje przerwy w oddychaniu, co skutkuje niedotlenieniem mózgu i serca, a w konsekwencji - przewlekłym zmęczeniem i ryzykiem nagłego zgonu sercowego,

• problemy onkologiczne - istnieją dowody naukowe łączące otyłość ze zwiększonym ryzykiem rozwoju co najmniej 13 rodzajów nowotworów, w tym raka jelita grubego, piersi (po menopauzie), nerek czy trzustki. [3]

Dowiedz się więcej: https://pro.novonordisk.pl/materialy-dla-pacjenta/artykuly/artykuly-na-temat-otylosci/otylosc-2-stopnia-jakie-sa-wskazania-do-wlaczenia-farmakoterapii.html

Kiedy warto włączyć farmakoterapię lub leczenie chirurgiczne?

W otyłości II stopnia zmiana nawyków żywieniowych i zwiększenie aktywności fizycznej pozostają fundamentem, jednak często okazują się niewystarczające ze względu na zaburzoną gospodarkę hormonalną organizmu (np. oporność na leptynę, czyli hormon sytości, lub niedobór hormonów przewodu pokarmowego, np. GLP-1).

Zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości (PTLO), leczenie farmakologiczne należy rozważyć u pacjentów z BMI ≥ 30 lub u pacjentów z BMI ≥ 27, u których występują choroby będące powikłaniami otyłości. W przypadku otyłości leki te pomagają "wyciszyć" ośrodek głodu w mózgu i ułatwiają redukcję masy ciała. Natomiast chirurgia bariatryczna jest rozważana zazwyczaj jako metoda leczenia dla osób z BMI ≥ 35, u których występują powikłania otyłości (np. cukrzyca, nadciśnienie), a wcześniejsze próby leczenia zachowawczego nie przyniosły efektu. [4]

Współczesna medycyna dysponuje skutecznymi narzędziami, które pozwalają nie tylko zatrzymać postęp choroby, ale i odzyskać pełnię sił witalnych. Każdy, nawet niewielki krok w stronę redukcji masy ciała jest ważny i przybliża do celu, jakim jest długie i satysfakcjonujące życie.

Źródła:

1. World Health Organization, Obesity and overweight, https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight [dostęp 03.2026].

2. Polska Agencja Prasowa, Epidemia otyłości w Polsce. W systemie brak rozwiązań i profilaktyki, https://www.pap.pl/aktualnosci/rz-epidemia-otylosci-w-polsce-jak-leczyc-te-chorobe-cywilizacyjna [dostęp 03.2026].

3. International Agency for Research on Cancer Handbook Working Group, Body Fatness and Cancer – Viewpoint of the IARC Working Group, N Engl J Med. 2016 Aug 25;375(8):794-8. doi: 10.1056/NEJMsr1606602. PMID: 27557308; PMCID: PMC6754861.

4. Polskie Towarzystwo Leczenia Otyłości, Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na otyłość 2024, https://ptlo.org.pl/resources/data/forms/aktualnosci/258/wsptlootylosc2024final.pdf [dostęp: 08.2025]