Eksperci podkreślają, że nadmierna masa ciała nie jest wyłącznie kwestią estetyczną. To przede wszystkim poważne ryzyko zdrowotne. Otyłość zwiększa szanse wystąpienia chorób serca i naczyń, cukrzycy typu 2, niektórych nowotworów oraz problemów z układem kostno-stawowym. Do jej przyczyn należą głównie brak ruchu, nieprawidłowa dieta bogata w przetworzone produkty, ale też czynniki genetyczne i styl życia – stres, brak snu czy siedząca praca.

WHO od lat określa otyłość mianem "epidemii XXI wieku", a statystyki z Polski potwierdzają, że problem narasta z roku na rok. Dlatego lekarze POZ w okresie od stycznia do lipca 2025 roku sprawozdali informacje o wzroście i masie ciała aż 13,4 mln osób pełnoletnich, co pozwoliło stworzyć najbardziej szczegółowy obraz nadwagi i otyłości w skali całego kraju – aż do poziomu powiatów i gmin.

Najszczuplejsi i najciężsi – co pokazują dane?

Z danych sprawozdawczych wynika, że sytuacja w Polsce jest bardzo zróżnicowana. Najlepszy obraz daje przykład Poznania – w tym mieście tylko 55,8 proc. dorosłych pacjentów miało nadwagę lub otyłość. To najniższy odsetek w całym kraju, pokazujący, że niemal co drugi mieszkaniec stolicy wielkopolski utrzymuje wagę w normie.

Na przeciwnym biegunie znalazł się powiat chełmski w województwie lubelskim. Tutaj aż 74,7 proc. dorosłych badanych zmagało się z nadmierną masą ciała. Wysokie wartości odnotowano także w powiecie gostyńskim (72,5 proc.) i powiecie lubelskim (71,9 proc.). W tych rejonach blisko trzy czwarte dorosłych mieszkańców mieści się w kategoriach nadwagi lub otyłości, co obrazuje skalę wyzwania zdrowotnego.

#CoNaZdrowychDanych

📊 W nowym zestawieniu na #ZdrowychDanych znajduje się informacja o liczbie osób w poszczególnych kategoriach BMI w podziale na powiaty i gminy Polski. 

🧮 Zestawienie obejmuje okres od stycznia do lipca 2025 roku. W tym okresie lekarze Podstawowej Opieki… pic.twitter.com/KcMcL25jFD
— Narodowy Fundusz Zdrowia (@NFZ_GOV_PL) October 2, 2025
 

Różnice widać również w liczbie przebadanych pacjentów. Największy materiał sprawozdawczy pochodzi z Warszawy – ponad 350 tysięcy dorosłych mieszkańców miało w systemie odnotowane pomiary wzrostu i masy ciała. Na drugim końcu skali znalazły się niewielkie powiaty, takie jak sejneński czy włodawski, gdzie w zestawieniu znalazło się zaledwie po kilka tysięcy osób.

Podobne dysproporcje obserwujemy na poziomie gmin. W dużych ośrodkach miejskich baza danych obejmuje dziesiątki tysięcy pacjentów, podczas gdy w małych gminach wiejskich liczby bywają kilkusetosobowe. Pokazuje to nie tylko zróżnicowanie populacyjne, ale też potencjalne wyzwania związane z dostępnością opieki zdrowotnej i świadomością zdrowotną mieszkańców.

Czym jest BMI i jak je obliczyć?

Podstawowym narzędziem oceny masy ciała jest BMI (ang. Body Mass Index). Oblicza się go, dzieląc masę ciała w kilogramach przez wzrost podany w metrach i podniesiony do kwadratu. Wskaźnik ten pozwala szybko zakwalifikować pacjenta do jednej z kategorii: niedowagi, prawidłowej masy ciała, nadwagi lub otyłości.

Choć BMI nie uwzględnia proporcji tkanki mięśniowej do tłuszczowej, jest najczęściej stosowanym narzędziem epidemiologicznym, które pozwala ocenić skalę problemu w populacji. To właśnie na jego podstawie powstało omawiane zestawienie, pokazujące realny obraz nadwagi i otyłości w polskim społeczeństwie.

Całe zastawienie dostępne jest po linkiem: https://ezdrowie.gov.pl/portal/home/badania-i-dane/zdrowe-dane/zestawienia/bmi-2025

Czytaj także:

Popularne leki na odchudzanie zmieniają smak

Szkoły uczą zdrowia czy deprawują? Eksperci komentują w Sejmie