Autor : Marcin Powęska
2026-07-15 13:42
Kto powinien móc udzielać wsparcia psychoonkologicznego pacjentom z nowotworami? Rzecznik Praw Obywatelskich uważa, że obowiązujące przepisy są niejasne i wymagają dostosowania do nowej ustawy o zawodzie psychologa. Ministerstwo Zdrowia odpowiada jednak, że zaostrzenie wymagań mogłoby utrudnić dostęp do pomocy.
Rzecznik Praw Obywatelskich Marcin Wiącek zwrócił się do minister zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy o zmianę przepisów regulujących kwalifikacje psychoonkologów. Powodem jest wejście w życie ustawy z 23 stycznia 2026 r. o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów. Nowe przepisy jasno określają, że zawód psychologa mogą wykonywać wyłącznie osoby z odpowiednim wykształceniem psychologicznym.
Tymczasem obowiązujące od lat rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego dopuszcza, aby psychoonkologiem była zarówno osoba z wykształceniem psychologicznym, jak i medycznym. Zdaniem RPO prowadzi to do rozbieżności między ustawą a przepisami wykonawczymi.
Jak podkreśla rzecznik, wsparcie psychoonkologiczne odgrywa ważną rolę w leczeniu pacjentów z chorobami nowotworowymi i pomaga im oraz ich bliskim lepiej radzić sobie z diagnozą i terapią. Marcin Wiącek zwraca jednak uwagę, że obecne przepisy nie dają pełnej jasności co do kwalifikacji osób udzielających takiej pomocy.
Jak czytamy w komunikacie:
Wsparcie udzielane przez osoby z wykształceniem psychoonkologicznym może mieć istotne znaczenie dla pacjentów i ich rodzin. Trudno jednak uznać, by obecny stan prawny zapewniał pełną jasność co do tego, jakie wykształcenie i kwalifikacje powinny mieć osoby realizujące świadczenia o podobnym charakterze w obszarze onkologii. Może bowiem dochodzić do sytuacji, że świadczenia psychoonkologiczne udzielane są przez osoby bez przygotowania psychologicznego.
W ocenie RPO przepisy powinny zostać doprecyzowane tak, aby były zgodne z ustawą o zawodzie psychologa i zapewniały pacjentom wsparcie "na najwyższym możliwym poziomie, zgodnym z aktualnym stanem wiedzy medycznej i psychologicznej".
Ministerstwo Zdrowia nie podziela jednak stanowiska RPO. W odpowiedzi przekazanej rzecznikowi resort wskazał, że zawężenie definicji psychoonkologa wyłącznie do osób z tytułem magistra psychologii oraz ukończonymi studiami podyplomowymi z psychoonkologii mogłoby przynieść niepożądane skutki.
W odpowiedzi MZ czytamy:
Zmiana definicji psychoonkologa, a tym samym zaostrzenie wymagań kompetencyjnych wobec psychoonkologów (przez obligatoryjne ograniczenie ich wyłącznie do ukończenia studiów wyższych psychologicznych i uzyskania tytułu magistra oraz ukończenia studiów podyplomowych z psychoonkologii), mogłaby ograniczyć dostęp do świadczeń związanych z udzielaniem pomocy psychoonkologicznej pacjentom, u których rozpoznano chorobę nowotworową.
MZ nie zapowiedziało w odpowiedzi zmian przepisów. Resort argumentuje, że zaostrzenie wymagań mogłoby ograniczyć dostęp pacjentów do świadczeń psychoonkologicznych.
Czytaj także:
Sarnicka: w rejestrze pacjenci będą mogli zweryfikować psychologa